იმის მიუხედავად, რომ 90-იანების “შვილი ვარ”, შეგნებულ ცხოვრებას რომ ეძახიან, რაც მას შევუდექი, შემიძლია საკუთარი თავი პატიოსან მოქალაქედ შევაფასო –  პატიოსნად ვიცავ ყველა წესსა და კანონს, რაც მსმენია და ვიცი, ან მგონია, რომ უნდა არსებობდეს. ნუ, კაი, “ბიჩოკი” მანქანის ფანჯრიდან გადამიგდია და ადმინისტრაციულ დაწესებულებებშიც მომიწევია, თუმცა, ამის მეტი განსაკუთრებული არაფერი მახსენდება.

ერთი სიტყვით, ავადსახსენებელი შევარდნაძისდროინდელი პედიოდიდან მოყოლებული, ვაცნობიერებდი ჩემს მოქალაქეობრივ პასუხისმგებლბას და ყოველთვის, ყოველთვის ვცდილობდი, მცირე წვლილი ჩემი ქცევით ჯანსაღი, ნორმალური საზოგადოების, ნორმალური საქართველოს შექმნაში შემეტანა. არა, “შემქნა” ძალიან ხმამაღალი ნათქვამია, მაგრამ წინადადების გადაწყობა ძალიან მეზარება.

დღევანდლამდე, ერთი ვაცი მყავდა – მთავრობა. განტევების ვაცი, რომელსაც ყველა უბედურებას ვაბრალებდი. მთელ მთავრობას თუ არა, მთავრობის მიღმა არსებულ იდუმალ ძალებს, ცალკეულ მინისტრებს თუ ხელმძღვანელ პირებს. ხანაც სისტემას.

იმის მიუხედავად, რომ არც ჩემი ბავშვობის და არც “თინეიჯერობის” პერიოდის საქართველო იყო მშვიდი, ნათელი და ბედნიერების კუნძული, 17 მაისი მაინც ყველაზე მძიმე აღმოჩნდა. არა იმიტომ, რომ ვიღაცამ ვიღაცის უფლებები შელახა, ვიღაცამ ვიღაცა სცემა, ვიღაცამ ვიღაცას მოატყუა, ვიღაცამ ვიღაცის მიმართ უპასუხისმგებლობა გამოიჩინა, ვიღაცამ ვიღაცა წააქეზა, ვიღაცამ ვიღაცა არ დაიცვა და ა.შ. არამედ იმიტომ, რომ მაგ დღის შემდეგ განტევების ვაცი აღარ მყავს. აქამდე თუ მთავრობა, პოლიტიკა ან სისტემა შეიძლებოდა, ყოფილიყო საშინელი, დამნაშავე და ყველაფრის მიზეზი, ახლა აღარ ვიცი, რომელ ერთს და რა “დავაბრალო” –  გამხეცებულ, მოძალადე  ქართულ საზოგადოებას, ფაშისტური იდეოლოგიის მატარებელ მართლმადიდებულურ ეკლესიას, უნიათო სახელმწიფოს თუ საკუთარ თავს?

17 მაისის საღამოს პეკინის ქუჩაზე, ვაჟა-ფშაველას კვეთაზე არსებულ უსაფრთხოების ‘კუნძულაკზე’ ვიდექი. გზის მეორე მხარდეს 17-18 წლის ბიჭი იდგა. ჯინსის შარვალი ეცვა. დახეული არა,  აი, რაღაცნაირად ამოძიძგნილები რომაა ხოლმე, მასეთი. ცხადია, შუქნიშანზე მწვანე შუქის ანთებას ველოდით.  პეკინიდან მანქანამ შემოუხვია.. ორი ჩადგუმული, ვერძილა ოღრაში იჯდა. იმ რამდენიმე წამში, სანამ გაგვცდებოდა, ამ ბავშვს ისეთი სიტყვებით აგინეს, ჩემი გაფრენილი ფანტაზიაც გაონებული დარჩა.  გარშემო ხალხს ვუყურებდი, რეაქციებს ვაკვირდებოდი, ხომ არ მომეჩვენა-მეთქი. არ მომჩვენებია.

17 მაისს მოვიხსენი ჩემი ‘მოაქალაქეობრივი პასუხისმგებლობები” -რიგითი “ბეემვეშიკივით” ვმოძრაობ ქუჩაში, ნაგავს ვყრი, ვიგინები, ვიფუთხები, ნუ, აივნიდან ბოთლების გადაყრამდე ჯერ ვერ მივედი, მაგრამ მაგასაც გამოვასწორებ, იმედი მაქვს.

ჩემი მეგობარი მეუბნებოდა, “ეული ფლეშმობისტივით” იქცევიო (რაღა ეული lol), შენს პროტესტს მაინც ვერავინ გაიგებს, აზრი არ აქვს, ისევ შენ დაზარალდებიო, მაგრამ ჩემი ასეთი ქცევის მიზეზი არა პროტესტი, არამედ აგრესიაა, ის აგრესია და სიძულვილი, რომელიც მიბიძგებს, რაც შემიძლია და როგორც შემიძლია, ისე ვავნო ქვეყანას, რომელსაც..  რომელიც.. არც კი ვიცი, კორექტულად როგორ დავწერო.

იმასაც ვაცნობიერებ, რომ აგრესია, რომელიც ახლა თუნდაც ამ პოსტს მაწერინებს, ნორმალური განვითარების ადამიანისთვის შეუფერებელია, მაგრამ ვინ თქვა, რომ შესაძლებელია, ამ ქვეყანაში “ნორმალური” იყო? ისედაც მძულდა ეგ სიტყვა და ახლა საერთოდ გული მერევა!

{ 1186 comments }

ერთ ჩვეულებრივ, პოლიტიკურად ნეიტრალურ დღეს, კომისარიატში დამიბარეს. გავიქეცი და გამოვიქეცი. საღამოს ლექციაზე უნდა მივსულიყავი. განსაკუთრებული არაფერი. მოვდიოდი და ვფიქრობდი, რომ ჯარი რომ ნებაყოფლობითი არაა, მარაზმია და მეტი არაფერი, რომ ჩემგან რა ჯარისკაცი უნდა გამოვიდეს? რამდენიმე ადგილას ვმუშაობ, ვსწავლობ, მილიონი გეგმა და ათასი საქმე მაქვს. ვიცნობ ადამიანებს, ვისთვისაც ეს მოწოდებაა. უყვართ, უნდათ და სხვანაირად ცხოვრება ვერ წარმოუდგენიათ…

ამასობაში ჩამობნელდა. მშრალ ხიდზე შევდექი… ზუსტად არ ვიცი რომელ სოფელს ვუახლოვდებოდი, თუმცა თბილისამდე დიდი გზა აღარ იქნებოდა, როცა “საჭე ვერ დავიმორჩილე”. ეს ფრაზა ყოველთვის მესმოდა და მხოლოდ ახლა მივხვდი რას ნიშნავდა ან რა ხდება, როცა “ვერ იმორჩილებ”. რა ხდება და მანქანა თავის ნებაზე დადის წინ და უკან, შენ კი არაფრის გაკეთება არ შეგიძლია.  შემხვედრი მიმართულებით მოძრავ მანქანას დავეჯახე, დავამუხრუჭე და დავბზრიალდი. ბოლო რაც მახსოვს, ისაა, რომ ხიდის ბეტონის ბორდიურს შევასკდი და დავინახე უფსკრული, რომლისკენაც მივფრინავდი… ესაა წამები, რომელსაც ალბათ ვერასდროს დაივიწყებ. მით უმეტეს მაშინ, როცა გვერდით ყველაზე ახლობელი ადამიანი, შენი და გიზის და მასზე პასუხისმგებლობა შენ გეკისრება. ესაა წამები, როცა უნებლიეთ გაგეფიქრება, რა შეიძლება  იმის იქით იყოს..

თვითმხილველთა გადმოცემით, მანქანა ბზრიალით დაეშვა 15 მეტრის სიღრმის ხევში და 30 მეტრის სიგრძეზე ფრენის შემდეგ დაეცა.

მესმის, არალოგიკურია, როცა ამას მთავარი მოქმედი გმირი წერს. პირველი, რაც მოგროვებული ადამიანებისგან მოვისმინე, იყო შემდეგი:

“სულ ასე გევლოთ!”

ვიფიქრე, მწყევლიდნენ და ცოტა გავბრაზდი. მერე გავარკვიე, რომ მოსახლეობის გაოცებას მხოლოდ ის იწვევდა, რომ პირველები ვიყავით, ვინც უვნებლად გადავრჩით. უფრო სწორად, საერთოდ გადავრჩით. თურმე, ამ ადგილას, ავარიები პრაქტიკულად ყოველ კვირას ხდება და შედეგები ერთმანეთზე საზარელია.

გადარჩენის მიზეზი კი ერთადერთია – ხევში ჩავარდნილი მანქანა ბორბლებზე დაეცა და ხტუნაობით დაეშვა მანამ, სანამ ხეს არ დაეჯახა და შეჩერდა. გახეთქილი საბურავი გამოვცვალე და გზა გავაგრძელე. ლექციას კი ვეღარ ჩამოსწარი, მაგრამ ვინღა ჩიოდა…

პ.ს. “ნელა იარე, ბიჭო!” და მსგავსები არ მიიღება, ცხოვრებაში მაქსიმუმ 140 კ/მ სთ. სიჩქარით, ისიც რამდენჯერმე მივლია.

{ 309 comments }

არასასურველი პასუხის მოსმენის შიშით არდასმული შეკითხვების შესახებ გეცოდინებათ. ახლა ერთი პასუხის შესახებ მინდა დავწერო. პასუხი პოსტის სათაურშია.  მართალია, 25 წლის ადამიანისგან მსგავსი ტექსტების მოსმენა ცოტა უხერხულია, ამიტომ თავიდან დავიწყებ.

იმ ბავშვების კატეგორას განვეკუთვნები, დაბადებიდან ვუნდერკინდად რომ არიან შერაცხულები. “3 წლისამ ვეფხისტყაოსანი ზეპირად იცოდა”, “სკოლაში რომ შევიდა, მხატვრულ ლიტერატურას კითხულობდა” და ა.შ. სინამდვილეში, კი არანაირი გამართლება აქვს 2-3-4-5 წლის ბავშვს ლექსები, პოემები, წერა-კითხვა და მათემატიკა ასწავლო. მართალია, ჩემთვის არავის უსწავლებია და მხოლოდ უფროსი ძმის წამხედურობით დავისწავლე, მაგრამ ხუთოსნის წოდება დამსახურებულად დავიმსახურე. პრობლემის სათავე სწორედ ამ წოდებაშია, რომელიც სინამდვილეში დადებითი აკადემიური მოსწრების აღმნიშვნელი სიტყვა კი არა, სოციალური სტატუსია.

ის, რომ პასუხისმგებლობა გამაჩნდა და ცოტა გონებაც მიჭრიდა, რა თქმა უნდა, არ გამორიცხავს, ცელქი ვყოფილიყავი – რამე დამეშავებინა, შატალოზე წავსულიყავი,  საკლასო ოთახში ფეხბურთი მეთამაშა და ა.შ., მაგრამ ეს ჩემთვის არ შეიძლებოდა, “არ მეკადრებოდა”, რაკი ხუთოსანი ვიყავი, ხუთოსნისთვის შესაფერისი ქცევაც უნდა მქონოდა და არა 6- წლის ბავშვისა, რომელსაც ჯერ კიდევ ძალიან უნდა თამაში და გართობა. სკოლა სწორედ ასე დავამთავრე. ახლა უკვე დაბეჯითებით შემიძლია ვთქვა, რომ “ხუთოსნობა” სკოლასთან ერთად არ სრულდება. გადაჭარბებული მოლოდინები  ჭაობივითაა _ რაც მეტს მოძრაობ, უფრო ეფლობი.  სწორედ ამიტომ, ჯერ კიდევ ტინეიჯერმა, ზურგზე უზარმაზარი პასუხისმგებლობა წამოვიკიდე და დღემდე ასე გრძელდება. ეს ყველაფერი იმდენად შეუმჩნეველი და ზედაპირულია, გააზრების საშუალება მანამ არ გეძლევა, სანამ შენი ბიოლოგიური ასაკი და შენი ასაკობრივი იდენტობა ერთმანეთთან წინააღმდეგობაში არ მოვა.

ამ ბოლო დროს ჩემს სიახლოვეს ერთი 17 თუ 18 წლის ახალგაზდა გამოჩნდა. განსაკუთრებული არაფერი – მეგობრის მეგობარია. მისი გაცნობის დღიდან ვამტკიცებ, რომ საშინლად ტუტუცი ადამიანია. მის მიმართ ჩემმა აგრესიამ იმდენად შემაწუხა, გადავწყვიტე, დამოკიდებულება როგორმე შემეცვალა და დაკვირვება დავწყე – რა მაღიზიანებდა, რა არ მომწონდა მასში და აღმოვაჩინე, რომ  ეს მე ვარ ბოღმა და შურიანი, თორემ ის სიცოცხლითსავსე ახალგაზრდაა და სწორედ ეს მაცოფებს.  სანამ ჩემი ხუთოსნობა ძალას იკრებდა, გამომრჩა პერიოდი, როცა შემეძლო მასსავით თავზეხელაღებული ვყოფილიყავი. მეკეთებინა ყველაფერი, რასაც თანამედროვე ნორმალური ახალგაზრდები აკეთებენ, მეცხოვრა ისე, როგორც გარდატეხის ასაკგამოვლილ იმ ბიჭს შეეფერება, საკუთარი როლის ძიებაში ყველაფერს რომ მიედ-მოედება. ხან სისულელეებს სჩადის, ხანაც “კარგად იქცევა”. ესაა ჩემს შეკითხვაზე პასუხი და ამ პასუხის მომსმენა არ მინდოდ ყველაზე მეტად. თურმე ასეა – რაც მეტს აკეთებ, მეტი პასუხისმგებლობა გაქვს. პასუხისმგებლობას კი უბედურების მეტი არაფერი მოაქვს.

რა ვიცი, რა ვიცი…

{ 283 comments }

ქათმების მიმართ ჩემს არაჯანსაღ დამოკიდებულებაზე უკვე ბევრი ვწერე, ამიტომ, პირდაპირ საქმეზე გადავალ )

ცოტა ხნის წინ ფეიბუქზე ვწუწუნებდი, მორიგი ქათმის მზადებისას ჩიჩახვი გამისკდა-მეთქი და ჩემმა მეგობრმა, ირმა იანტბელიძემ, ერთი ძალიან კარგი კერძის რეცეპტი გადმომიგზავნა. არ ვიცი, რა ჰქვია, მე ჩიხირტყმას ვეძახი – ჩიხირთმა + ტყემალი;  განმარტებად მოაყოლა, ქათმის კერძებს შორის მასზე უკეთესი არაფერიაო და მართლაც ასე აღმოჩნდა.

მოკლედ, მე და ირმას თუ გვენდობით, შეგიძლიათ, თქვენც მოამზადოთ. ამისთვის დაგჭირდებათ: კაი ჩასუქებული ქათამი, წყალი, ფქვილი, ტყემალი, ნიორი, მარილი, პილპილი, ქინძი, ხელთათმანი, წინსაფარი და ა.შ.

ვიწყებთ! პირველ რიგში, ქათამი შემოდგით ცელცხზე. ცხადია – მოსახარშად.  შემდეგ  300-400 გრამი ტყემალი აიღეთ და 3-4 სუფრის კოვზი ფქვილი დააყარეთ. კარგად აზილეთ, რომ კოშტები არ დარჩეს. როცა ბულიონი მომზადდება, ნელ-ნელა ცოტ-ცოტა შეურიეთ და რომ უკეთესად გაიხსნას. მოხარშული ქათამი ქვაბიდან ამოიღეთ, გააციეთ, დაჭერით, ამასობაში ბულიონი  ტყემლისა და ფქვილის ნარევს დაამატეთ და კიდევ ურიეთ 5-10 წუთის განმავლობაში. დააჭეით ქინძი, 2-3 კბილი ნიორი. დაამარილეთ, პილპილი – გემოვნების შესაბამისად და  ცხელ ბულიონში ჩემსავით თითებს თუ არ ჩაიფუფქავთ, გემრიელი ვახშამი გარანტრებულია. =)

ბონუსად:

Angry Birds Magic

დაკვირვებული თვალით შეგიძლიათ ამოიცნოთ: ტყემლის აუზი ღორებისთვის; ბოროტი ჩიტების ბუდე შავი კვერცხით; საცხოვრებელი კომპლექსი, ფსიხი ჩიტები და ა.შ.

ბოსტნეულის ტორტი ჩემი დაბადების დღისთვის

კანგაუცლელი კარტოფილი პომიდორში – ნივრით

{ 4 comments }

კალაბარის თეთრი დედოფალი

by Agasfer June 27, 2012 50 ქალი

ლამასის კელტური ფესტივალის წინა დღეები ყოველთვის სიხარულით, აღტაცებებებითა და სასიამოვნო მოლოდინებითაა სავსე, ყოველ შემთხვევაში, მერი სლესორისთვის ასე იყო. არა იმიტომ, რომ თავად ფესტივალისგან მოელოდა რამე განსაკუთრებულს, არა, უბრალოდ, ამ დროს, მამამისი და ძიძა სავაჭროდ მიდიოდნენ. სახლი კი პატარა მერის განკარგულებაში რჩებოდა. თან, არც მეტი, არც ნაკლები – შობამდე. მერი ერთი ჩვეულებრივი, საშუალო შეძლების შოტლანდიური ოჯახის […]

571 comments Read the full article →

ერთი ტერმინის შესახებ

by Agasfer June 12, 2012 Media

ცოტა ხნის წინ თვალი ერთ–ერთი საინფორმაციო სააგენტოს მიერ გავრცელებულ ინფორმაციას მოვკარი „15 წლის უნარშეზღუდული მოზარდი გლდანის საპატიმროში გადაიყვანეს“. სამწუხარო ფაქტია, თუმცა, ამ შემთხვევაში, თქვენი ყურადღება ტერმინ „უნარშეზღუდულზე“ მინდა შევაჩერო. ეს, რა თქმა უნდა, არც პირველი და არც უკანასკნელი შემთხვევაა. სამწუხაროდ, სწორი ტერმინების გამოყენება ისევ პრობლემაა. ანალოგიური სიტუაციაა  მედიცინის სფეროშიც. მაგალითად, სამედიცინო უნივერსიტეტის საიტი გვამცნობს, რომ […]

268 comments Read the full article →

სირენის სიმღერა

by Agasfer April 6, 2012 50 წიგნი

რვეულიდან “ლალი და ზურმუხტი” “ეშმაკის მათრახი”. 1916წ ზღვა ირხევა,- ნაკეც-ნაკეც ათამაშებს ზვირთთა ნავებს ზეგაწოლილს ჩემს მაგარ ტანს არხევს, არწევს, აქანავებს მზე ტანს იბანს,- ცხელი თითით აგზნებს, მიშლის თმის დალალებს, ტალღის ნელი პეშვით მკოცნის, უხვად მაყრის სისხლის ლალებს. ვერთვი თვლემას,- ნელინელ თვალს ენისლება სიზმარეთი აღარ მახსოვს თუ ვინა ვარ, ზღვის თვალი თუ მზის ნაკვეთი ტანს მეხვევა […]

0 comments Read the full article →

დაკარგული ლეგენდის ძიებაში

by Agasfer March 29, 2012 ელენე დარიანი

ამერიკის საელჩო საქართველოში წარმოგიდგენთ ქალთა ისტორიის თვისადმი მიძღვნილ საუკეთესო ამბების კონკურსს. სტუდენტობისას, ერთ, სხვებისგან არაფრით გამორჩეულ საღამოს, მეგობარი მესტუმრა. უცნაურად იყო აჟიტირებული და ჩემთვის გაუგებარ ისტორიებს მიყვებოდა ვიღაც ქალზე, რომელის ვინაობაც გასაიდუმლოებულია და ამდენი წლის შემდეგაც კი, ლექტორები, ერთს ლექციის მიმდინარეობისას ჰყვებიან, მეორეს კი – სტუდენტებთან მეგობრულ საუბრებში. უცნაური ამბავი იყო, თუმცა, მაშინ ნამდვილად ვერ […]

292 comments Read the full article →

მდუმარე ძუძუმწოვარი

by Agasfer January 14, 2012 50 ქალი

წუხელ ერთ არაჩვეულებრივ ფილმს ვუყურე. იმდენაც აღვფრთოვანდი, მთელი ღამე აღარ დამეძინა. ვფიქრობდი გოგონაზე, რომელმაც ცხოვრების საკმაოდ რთული გზა განვლო, დღეს კი მსოფლიოში ცნობილი მეცნიერია. გადავწყვიტე, ფილმი თქვენთვისაც გამეზიარებინა. წერა დავიწყე. თითქმის რვა ფურცელი გავავსე, შემდეგ კი შევწყვიტე. საუბარია ტემპლ გრანდინზე, ცხოველთა ქცევის შემსწავლელი მეცნიერების დოქტორზე, კოლორადოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორზე. ტემპლ გრანდინს აუტიზმის დიაგნოზი 1950 წელს, […]

5 comments Read the full article →

მამაკაცი ოდნავ ჭუჭყიანი კუდით

by Agasfer January 7, 2012 50 ქალი

მამაკაცი ოდნავ ჭუჭყიანი კუდით… ასე ახასიათებს ჩემი საყვარელი მწერალი თავისი ახალი რომანის ერთ-ერთ გმირს, უბედურების ნიშნით დაბადებულ ალმასას, რომელიც არასდროს არავის არაფერში სჭირდებოდა. ამ ნიშნის შესახებ მისი პირველი სახელი ან წოდება, ანაც მისი მამის ან პატრონის ტიტული თუ ოცნება მიგვანიშნებს – გრაფი, ან ლორდი. ასეა თუ ისე, ფაქტია, რომ ალმასამ ვიღაცის და ვიღაცების იმედები ვერ […]

11 comments Read the full article →

ამერიგო ბონასერა ნიუ-იორკის სასამართლოში

by Agasfer December 17, 2011 50 წიგნი

“ყველა დიდი ქონების უკან დანაშაული იმალება…” ონორე დე ბალზაკი “ამერიგო ბონასერა ნიუ-იორკის ნომერ მესამე კრიმინალური სასამართლოს შენობაში იჯდა სამრთლიანი განაჩენის მოლოდინში…” ეს წინადადება დღესაც მახსოვს და არასდროს დამავიწყდება. 2006 წელს ჟურნალმა რეიტინგმა მარიო პოუზოს “ნათლიას” დაბეჭდვა დაიწყო. პირველივე წინადადება რომ წავიკითხე, საოცრება დამემართა. ასე მეგონა, ამერიგო ბონასერას დაბადებიდან ვიცნობდი. ცოტა სასაცილოა, მაგრამ მართლა ასეთი დამოკიდებულება […]

6 comments Read the full article →

Childhood Horror Stories

by Agasfer December 8, 2011 ბოდვები

შესავალი ქათამი წმინდა ფრინველია ქვესათაურში გამოტანილი იდეის ჭეშმარიტების  დაბადებიდან მჯეროდა. შეუძლებელია იმის აღწერა, რა თბილი და არაადეკვატური გრძნობები გამაჩნია ამ ფინველის მიმართ. ჯერ კიდევ ერთი ციდა ვიყავი, ვაშლის ხის ძირას, მუხლებზე ვარიებს რომ ვისვამდი და ლექსებს ვუკითხავდი. ზოგჯერ ვმღეროდით – “დაუკარიით, რომ ძველ ხანჯალს ელდა ეეცეს…” მაგრამ, ამის პარალელურად, არსებობს სამი ისტორია – სამი შემზარავი […]

6 comments Read the full article →